Tác giả Jane Stevens 

Nguồn từ Trường Đại Học Báo Chí Berkeley, trang web của trường Đại Học này có đăng rất nhiều nội dung về bắt đầu học Đa phương tiện. Lí do mà chúng tôi đưa những hướng dẫn này lên trang web của chúng tôi thay vì link đến chúng là để có thể dịch sang các thứ tiếng khác cho các nhiếp ảnh gia Châu Á ở các nước khác nhau có thể dễ dàng hiểu

Tại sao phải làm kịch bản?

Kịch bản là phác thảo về tổ chức và nội dung của câu truyện

Kịch bản truyện giúp bạn:

• Đưa ra giới hạn của câu truyện trong phạm vi thời gian và những nguồn có sẵn
• Tổ chức và đưa ra ý chính của câu truyện
• Chỉ ra những đa phương tiện gì được sử dụng cho mỗi phần câu truyện

Làm thế nào để làm được môt kịch bản truyện?

Một câu truyện đa phương tiện là sự kết hợp của ngôn ngữ viết, hình ảnh, video, âm thanh, thiết kế đồ họa và các phương thức tương tác trên trang web nhằm truyền tải một câu chuyện/vấn đề một cách liên tục, mỗi hình thức thể hiện góp phần tạo thành câu chuyện hoàn chỉnh. Vì thế kịch bản của bạn cần phải được lắp ghép với các thành phần khác.

Điều đầu tiên là các phần của câu truyện cần phải được hoàn chỉnh

1. Chia câu truyện ra thành những phần logic và hoàn chỉnh, ví dụ như:

• Đoạn mở đầu, cần phải làm rõ tại sao câu truyện này lại quan trọng
• Đưa ra thông tin chính về nhân vật chính trong câu truyện
• Sự kiện hoặc tình huống
• Quá trình sự việc diễn ra thế nào?
• Những điều tán thành và phản đối
• Lịch sử của sự kiện hay tình huống truyện
• Những vấn đề khác nảy sinh từ câu truyện

Thay vì nghĩ đến “phần thứ nhất”, “phần thứ hai”, “phần thứ ba”, “phần thứ tư”, hãy nghĩ là “phần này”, “phần kia”, “phần khác nữa”. Trang chủ bao gồm những tiêu đê chính, đoạn mở đầu, hình ảnh nền (có thể là ảnh nền hoặc ảnh ở giữa, slide show hay một video), các đường link đến các phần khác, thường là những đề tài nhỏ trong toàn câu truyện.

Tiếp theo, chia nội dung câu truyện theo các đa phương tiện – video, hình ảnh, âm thanh, đồ họa, ngôn ngữ viết.

2. Quyết định phần nào của câu truyện hay nhất trong video. Video là phương tiện tốt nhất để mô tả hành động, làm cho độc giả hiểu được trung tâm câu truyện, nghe và hiểu được nhân vật trung tâm của câu truyện.

3. Quyết định phần nào của câu truyện hay nhất trong phần hình ảnh Hình ảnh vẫn là phương tiện tốt nhất để thể hiện cảm xúc, để lại một điểm nhấn quan trọng cho câu truyện hay có thể tạo ra một tâm trạng đặc biệt. Chúng thường gây ấn tượng sâu sắc và không trôi đi quá nhanh như video. Hình ảnh có thể được dùng kết hợp với audio, làm cho độc giả chìm trong bối cảnh câu truyện.

4.Audio có kết hợp tốt với video không hay nó kết hợp tốt hơn với ảnh? Một đoạn audio tốt kết hợp với video được đánh giá cao. Các đoạn audio kém chất lượng thường làm mất ấn tượng của hình ảnh. Một đoạn audio tốt sẽ làm cho hình ảnh và video có cảm xúc và trung thực hơn. Nên tránh sử dụng chỉ một mình audio.

5.Phần nào của câu truyện hay nhất về đồ họa? Đồ họa sinh động cho thấy sự việc hoạt động như thế nào. Đồ họa có thể đi đến được những nơi mà camera không thể đến được, có thể di sâu vào tế bào con người hay hằng triệu dặm trong không gian. Đôi khi đồ họa có thể là một đa phương tiện chủ yếu của câu truyện, cùng với bản in, hình ảnh và video hỗ trợ.

6.Có cần bản đồ cho câu truyện? Đó có phải là bản đồ địa hình hay bản đồ chụp cắt lớp với các thông tin khác? Hệ thống thông tin địa lí và hình ảnh vệ tinh là công cụ rất quan trọng với các phóng viên. Hệ thống thông tin địa lí tương tác có thể cụ thể hóa câu truyện với ngôn ngữ viết bằng cách dẫn người đọc tìm ra mọi thứ trong thành phố hay nhà hàng xóm của họ - những tên tội phạm, phòng thí nghiệm gây mê, kho chất lỏng, cửa hiệu bán súng.

7. . Phần nào của câu truyện thuộc về ngôn ngữ viết? Ngôn ngữ viết có thể được dùng để mô tả lịch sử của câu truyện (đôi khi kết hợp với hình ảnh); dùng để mô tả một quá trình (đôi khi là sự kết hợp với đồ họa). Ngôn ngữ viết thường là những gì còn lại khi bạn không thể truyền tải hết thông tin của hình ảnh, video, audio hay đồ họa.

8. Hãy chắc chắn là thông tin của mỗi đa phương tiện là hoàn chỉnh, không thừa. Một chút trùng lặp giữa các đa phương tiện có thể chấp nhận được. Nên có có một chút trùng lặp giữa các phần của câu truyện với nhau. Đó cũng là một cách kích thích khán giả khám phá những phần khác của câu truyện. Hãy cố gắng làm cho mỗi phần của câu truyện phù hợp với đa phương tiện mà nó truyền tải.

9. Tương tác là cho độc giả một sự hiểu và sự kiểm soát được câu truyện. Bằng các diễn đàn trực tuyến và các cuộc nói chuyện, bạn cho độc giả thông tin về câu truyện. Một số trang tin tức có cả các trò chơi tương tác để độc giả có thể xây dựng câu truyện riêng của họ. Một tờ báo có thể giúp mọi người đưa ra kế hoạch của dự án tái phát triển khu bến cảng, chỉ ra những nơi có thể là công viên, sân bóng, nhà hàng, cửa hàng và rất nhiều địa điểm khác.. Để có thêm thông tin về việc các trang tin tức đưa kèm các loại tương tác khác nhau, hãy xem J-Lab tại Institute for Interactive Journalism..

Khi bạn hoàn thành việc chia câu truyện ra thành nhiều thành phần – cả về nội dung và các đa phương tiện khác nhau mà bạn sử dụng – bạn cần phải lắp ghép chúng lại với nhau thành một kịch bản thô.

Trong một tờ giấy, vạch ra những vấn đề chính của câu truyện và các thành phần của nó. Đoạn quan trọng là thế nào? Những liên kết đến các phần khác của câu truyện? Bảng đề mục hay chương trình để hoàn thành những phần này là gì? Các thành phần đa phương tiện mà bạn muốn có trong phần chính của câu truyện như hình ảnh thiết lập, có thể là video hoặc hình ảnh.

Sau đó cũng làm tương tự với các phần bên trong đó sẽ là các phần khác nhau hay các đề mục nhỏ trong toàn câu truyện của bạn. Các thành phần chính của mỗi trang là gì? Các thông tin khác nhau có nên được đưa ra ở đó không? Video, âm thanh, hình ảnh và đồ họa gì sẽ kể các phần của câu truyện một cách hay nhất?

Một kịch bản thô của câu truyện không cần phải mang tính nghệ thuật cao – nó chỉ là một phác thảo. Nó không cần viết chi tiết – chỉ là một hướng dẫn. Bạn sẽ có thể thay đổi mọi thứ sau khi bạn đến hiện trường để tiến hành phỏng vấn hay làm các báo cáo khác.

Kịch bản truyện giúp chỉ ra những lỗ hổng trong câu truyện. Nó giúp bạn xác định được nguồn (thời gian, thiết bị, sự giúp đỡ) bạn cần để hoàn thành câu truyện hay bạn cần phải thay đổi câu truyện để điều chỉnh với nguồn. Một cách tốt nhất để học cách viết kịch bản là lấy một câu truyện báo đặc trưng và phác thảo ra một kịch bản của các thành phần trong câu truyện, các khả năng đa phương tiện nếu nó không chỉ là một câu truyện in báo và bạn làm thế nào để đưa chúng vào một bài thuyết trình web hoàn chỉnh

Ví dụ: - Kịch bản câu truyện "những hòn đá nhảy múa"

Đây là kịch bản thô của câu truyện " Những hòn đá nhảy múa "

Từ bài phỏng vấn, giáo sư đã giải thích những gì mà Giáo sư đã thấy tại hiện trường :

Video-- video từ hiện trường: Giáo sư Messina đã vẽ bản đồ của những hòn đá nhảy múa, lắp ráp các thiết bị, chuyến đi từ Playa.

Audio -- – những audio chuẩn bị trước từ hiện trường: Messina giải thích bà đã làm như thế nào, thiết bị quay là gì? Và tại sao bà lại làm như vậy.

Hình ảnh -- có sẵn từ trang web của Giáo sư và các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp nếu cần thiết. Hình ảnh thu thập trước từ góc quay rộng của playa, những hòn đá, hay thung lũng tử thần.

Đồ họa -- những bức ảnh trên không trung, bản đồ và những đường đá.

Bài viết -- Lịch sử của nghiên cứu, lịch sử của Racetrack Playa từ cuộc phỏng vấn với giáo sư Messina và Thung lũng tử thần.

Đây là bản phác thảo về kịch bản câu truyện (nhấn chuột để xem hình lớn)

Trang chủ -- Hình nền của Messina và hình các hòn đá trượt ở Racetrack Playa, với các tựa đề và 4 đường link vào các mục bên trong

Câu hỏi -- lịch sử của ngiên cứu, ứng dụng vào bài viết, làm thế nào Messina làm được báo cáo bằng video, và một lý thuyết hoàn chỉnh về ngôn ngữ viết, hình ảnh

Bio -- kiến thức của Messina trong bài viết, tại sao bà lại làm như trong video, các nhà địa lí trong thời đại công nghệ cao trong nghành nhiếp ảnh thu thập từ video và chú thích bài viết

Những hòn đá -- đưa ra đồ họa từ trang web của Messina và sử dụng các ô văn bản để giải thích chi tiết hơn về nghiên cứu những hòn đá di chuyển như thế nào. Có thể đánh dấu một cặp để chỉ ra đường đi của nó – hình ảnh, đồ họa từ trang web của Messina

Racetrack Playa -- Racetrack Playa – lịch sử trong bài viết, bản đồ chỉ địa điểm Thung Lũng Tử Thần và nhiều bức ảnh playa, có lẽ là các bảo vê của công viên đang tuần tra